Αρθροπλαστική ώμου

Αν και η αρθοπλαστική του ώμου είναι λιγότερο συχνή από την αρθοπλαστική του γόνατος ή του ισχίου, είναι εξίσου επιτυχημένη στην ανακούφιση του πόνου των αρθρώσεων.

Η χειρουργική επέμβαση αντικατάστασης του ώμου πραγματοποιήθηκε για πρώτη φορά στις Ηνωμένες Πολιτείες τη δεκαετία του 1950 ως θεραπεία σοβαρών καταγμάτων του ώμου. Με την πάροδο των ετών, η αρθοπλαστική του ώμου έχει χρησιμοποιηθεί για να αντιμετωπίσει πολλές επώδυνες παθήσεις του ώμου, όπως η οστεοαρθρίτιδα, η αρθρίτιδα του τρνοντίου πετάλου, η ρευματοειδής αρθρίτιδα κ.α.

Ανατομία του ώμου

Ο ώμος αποτελείται από τρία οστά: το βραχιόνιο, την ωμοπλάτη  και την κλείδα. Η κεφαλή του βραχιονίου είναι σφαιρική και αρθρώνεται με την αβαθή υποδοχή του οστού της ωμοπλάτης, που ονομάζεται ωμογλήνη, δημιουργώντας τη γληνοβραχιόνιο άρθρωση. Η ωμοπλάτη αρθρώνεται με το οστό της κλείδας, δημιουργώντας την ακρωμιοκλειδική δάρθρωση.

Απεικόνιση του ώμου

Οι επιφάνειες των οστών που συμμετέχουν στην άρθρωση καλύπτονται από αρθρικό χόνδρο, μια ουσία που προστατεύει τα οστά και τους επιτρέπει να κινούνται εύκολα και με μηδενικό συντελεστή τριβής. Οι μύες και οι τένοντες που περιβάλλουν τον ώμο παρέχουν σταθερότητα και εξασφαλίζουν την κινητικότητα και τη λειτουργικότητα της άρθρωσης.

Τι είναι η αρθροπλαστική του ώμου;

Στην αρθροπλαστική του ώμου, οι κατεστραμμένες αρθρικές επιφάνειες αφαιρούνται και αντικαθίστανται με εμφυτεύματα (προθέσεις), τα οποία λειτουργούν ως τεχνητή άρθρωση.

Οι αρθροπλαστικές του ώμου διακρίνονται σε:

  • Ημιαρθροπλαστική (αντικατάσταση μόνο της κεφαλής του βραχιονίου)
  • Ημιαρθροπλαστική επιφανείας
  • Ολική αρθροπλαστική (αντικατάσταση και της κεφαλής και της ωμογλήνης)
  • Ανάστροφη ολική αρθροπλαστική

Αρθροπλαστική

Αιτίες που μπορεί να οδηγήσουν σε αρθροπλαστική του ώμου

  • Οστεοαρθρίτιδα (εκφυλιστική αρθρίτιδα). Αν και σπάνια, συγκριτικά με την οστεοαρθρίτιδας γόνατος και ισχίου, η αρθρίτιδα του ώμου στα τελικά της στάδια είναι μια επωδυνη πάθηση, που απαιτεί θεραπεία.
  • Ρευματοειδής αρθρίτιδα. Οδηγεί σε καταστροφή της άρθρωσης και οστεοαρθρίτιδα
  • Μετατραυματική αρθρίτιδα. Αποτέλεσμα παλαιοτέρου κατάγματος, το οποίο οδηγεί σε φθορά του αρθρικού χόνδρου
  • Αρθρίτιδα του τενοντίου πετάλου. Συμβαίνει μετά από μαζικές πλήρεις ρήξηεις του τενοντίου πετάλου, κατά τις οποίες η βραχιόνιος κεφαλή μεταναστεύει κεντρικότερα και ακουμπά πάνω στο ακρώμιο, οδηγώντας έτσι σε πρόωρη φθορά του χόνδρου.
  • Οστεονέκρωση. Προκαλεί φθορά του αρθρικού χόνδρου και οστεοαρθρίτιδα.
  • Συντριπτικά κατάγματα βραχιονίου κεφαλής, ειδικά σε ηλικιωμένους ασθενείς, τα οποία είναι υπεράνω ανακατασκευής.

Ανεξαρτήτως της πρωτοπαθούς αιτίας, πολύ συχνά ο ώμος λειτουργεί, παρά την παρουσία της αρθρίτιδας. Για το λόγο αυτό, η απόφαση για αρθροπλαστική ώμου λαμβάνεται όταν υπάρχει:

  • Έντονος πόνος στον ώμο που παρεμβαίνει στις καθημερινές δραστηριότητες,
  • Πόνος μέτριας έως έντονης κατάστασης ανάπαυσης. Αυτός ο πόνος προκαλεί δυσχέρεια στη νυκτερινή ανάπαυση, πτωχένοντας έτσι το βιοτικό επίπεδο.
  • Αποτυχία συντηρητικής αγωγής με θεραπείες όπως αντιφλεγμονώδη φάρμακα, ενέσεις ή φυσικοθεραπεία.

 

Κατάλληλη προετοιμασία για την αρθροπλαστική του ώμου

  • Ιατρικό ιστορικό. Αποκαλύπτει συνήθως την αιτία του προβλήματος και βοηθά στο σχεδιασμό της ενδεικνυόμενης, για τον κάθε ασθενή, επέμβασης. Επίσης συνεκτιμώνται άλλα προβλήματα υγείας καθώς και η λήψη φαρμάκων.
  • Κλινική εξέταση. Είναι απαραίτητη για την εκτίμηση της κίνησης του ώμου, τη σταθερότητας και της μυϊκής ισχύος.
  • Ακτινογραφίες. Είναι η εξέταση εκλογής για την αξιολόγηση της πάθησης και τον προεγχειρητικό σχεδιασμό.
  • Μαγνητική τομογραφία: Συνήθως χρειάζεται για να εκτιμηθεί η κατάσταση των μαλακών μορίων και κυρίως των μυών.

Ακτινογραφία ώμου

Πώς γίνεται η αρθροπλαστική του ώμου;

Η επέμβαση πραγματοποιείται σε νοσοκομείο με χειρουργική αίθουσα κατάλληλη για αρθροπλαστικές. Απαιτείται γενική αναισθησία, σε συνδυασμό με σκαληνικό νευρικό αποκλεισμό, που εξασφαλίζει μετεγχειρητική αναλγησία. Η επέμβαση διαρκεί περίπου 2 ώρες και η παραμονή στο νοσοκομείο είναι 1 ημέρα.

Μετά την επέμβαση ο ασθενής χρησιμοποιεί κηδεμόνα ώμου και αρχίζει γρήγορα πρόγραμμα κινησιοθεραπείας και ενδυνάμωσης.

 

Επιπλοκές αρθροπλαστικής ώμου

Δεν είναι συχνές και συνήθως δεν είναι σοβαρές. Εμφανίζονται στη διεθνή βιβλιογραφία σε ποσοστά κάτω του 5%. Οι συχνότερες εξ’αυτών είναι:

  • Λοίμωξη της αρθροπλαστικής
  • Εξάρθρημα της αρθροπλαστικής
  • Περιπροθετικό κάταγμα
  • Μετεγχειρητική δυσκαμψία του ώμου
  • Χαλάρωση των εμφυτευμάτων

 

 

Ο Δρ. Β.Κ.Φωτόπουλος έχει επιτελέσει σημαντικό αριθμό αρθροπλαστιών ώμουτα τελευταία 15 έτη, τόσο για την αντιμετώπιση καταγμάτων, όσο και για περιπτώσεις οστεοαρθρίτιδας με εξαιρετικά αποτελέσματα. Η έμπειρη αναισθησιολογική του ομάδα και η στενή φυσικοθεραπευτική παρακολούθηση μετεγχειρητικά, εξασφαλίζουν στους ασθενείς του άριστα λειτουργικά αποτελέσματα.